Chân Không Diệu Hữu trong kinh Hoa Nghiêm

Ngũ Trí Như Lai

Chân Không Diệu Hữu trong kinh Hoa Nghiêm

NGUYỄN THẾ ĐĂNG|

chan-khong-dieu-huu

Thế  giới Hoa Nghiêm  là thế  giới làm bằng hoa, được trang nghiêm  bằng  hoa. Thế giới chúng  ta đang  sống  ở trong  biển  thế  giới Hoa Nghiêm, hay biển thế giới Hoa Tạng, và biển thế giới Hoa Tạng thì đồng nhất với vũ trụ, pháp giới.

Biển Hoa Tạng thế giới
Đ
ồng pháp giới không khác
Trang nghiêm rất thanh tịnh
An trụ nơi hư không.

(Phẩm Hoa Tạng thế giới, thứ 5)

Thế giới Hoa Tạng là y báo, tức là cảnh  vật, môi trường, cõi nước  của  Phật  bổn  nguyên  Tỳ-lô-giá-na (phẩm Thế giới thành  tựu, thứ 4; và phẩm  Hoa Tạng thế giới, thứ 5). Còn chánh báo chính là Phật Tỳ-lô-giá- na (phẩm Tỳ-lô-giá-na, thứ 6).Thế giới Hoa Tạng là sự viên dung  vô ngại của chánh  báo và y báo của Phật Tỳ-lô-giá-na.

Thân Phật khắp pháp giới Khắp rưới những mưa pháp Vô sanh, vô sai biệt

Thế gian hiện tất cả. Mười phương vi trần cõi Lưới sáng trùm khắp nơi Ánh sáng đều có Phật Khắp hóa độ quần sanh. Thân Phật vô sai biệt

Đầy khắp nơi pháp giới Đều khiến thấy sắc thân Tùy cơ khéo điều phục.

(Phẩm Như Lai hiện tướng, thứ 2)

Chánh báo viên dung  vô ngại với y báo. Nói cách khác, Pháp  thân  là tánh  Không vô ngại, được trang nghiêm bằng Sắc thân là Báo thân và Hóa thân. Cả ba thân ấy viên dung vô ngại với nhau, đến độ cả ba thân là một.

Người đã đi sâu vào “pháp giới thể tánh trí” (phẩm Thế giới thành tựu, thứ 4) như Bồ-tát Phổ Hiền thì thấy tất cả cõi là pháp giới Hoa Tạng:

Thuệ, công đức, biển rất sâu
Hiện
khắp mười phương vô lượng cõi
Đ
ược thấy tùy theo các chúng sanh
Q
uang minh soi khắp chuyển pháp luân
Phật vô lượng kiếp đều nghiêm tịnh
Vì độ chúng sanh khiến thành thục
Xuất hiện tất cả các cõi nước
Phật cảnh rất sâu khó nghĩ bàn
K
hắp dạy chúng sanh khiến được vào
T
âm họ nhỏ hẹp chấp hữu lậu
Chẳng thông đạt được cảnh giới Phật.
Nếu có lòng tin chắc, trong sạch
Thường được gần gũi thiện tri thức
T
ất cả chư Phật hộ niệm cho.
Thế mới được vào Như Lai trí.

Và pháp  giới Hoa Tạng ấy ở trong  thân  của Bồ-tát Phổ Hiền:

Tất cả cõi nước trong thân ta
Chư
Phật cũng an trụ ở đó
Chúng nên xem các chân lông tôi
Nay tôi hiện bày cảnh giới Phật
Hạnh nguyện Phổ Hiền không bờ mé
T
ôi đã tu hành được đầy đủ
C
ảnh giới Phổ Nhãn thân rộng lớn
Là cõi giới Phật,
hãy nghe kỹ.

(Thế giới thành tựu, thứ 4)

Thế giới Hoa Tạng gồm mười biển thế giới, trong đó, ngoài những “biển tất cả thế giới, biển tất cả pháp giới, biển tất cả chư Phật, biển tất cả pháp  luân chư Phật, biển tất cả tam muội, biển tất cả nguyện  lực của tất cả Như Lai, và biển thần biến của tất cả Như Lai”, còn có “biển tất cả chúng  sanh, biển tất cả nghiệp  chúng sanh, biển căn dục của tất cả chúng  sanh”. Trong thế giới Hoa Tạng và thế  giới chư Phật hoàn  toàn  thanh tịnh, còn có biển chúng  sanh với nghiệp  và căn dục, mà thế giới Hoa Tạng ấy vẫn không nhiễm ô. Sự phân biệt giữa chúng  sanh và Bồ-tát, giữa sanh tử nghiệp báo và Niết-bàn thanh  tịnh là sự phân  biệt giữa tâm bất tịnh và tâm thanh  tịnh. Nghĩa là cùng một pháp giới mà người thanh tịnh thì thấy thanh tịnh và người bất tịnh thì thấy ra bất tịnh và tạo nghiệp bất tịnh.

Chúng sanh loạn đục bởi phiền não
Phân biệt, ưa thích chẳng phải đồng
Tùy tâm tạo nghiệp vô số kể
T
ất cả biển cõi từ đây lập.
Bồ-tát thường tu hạnh Phổ Hiền
D
u hành pháp giới vi trần đạo
Trong mỗi trần hiện vô lượng cõi
Rộng lớn thanh tịnh như hư không.

(Thế giới thành tựu, thứ 4)

Thế nên, tất cả các pháp  tu tâm trong  kinh: định, quán, định-quán  đồng thời, các ba-la-mật… là để đưa tâm bất tịnh trở về cội nguồn  vốn thanh  tịnh của nó, đó là tích tập  trí huệ. Còn tích tập  công đức liên hệ nhiều hơn đến người khác và thế giới bên ngoài:

Bồ-tát tu hành những biển nguyện Khắp tùy chỗ chúng sanh mong muốn Chúng sanh tâm tưởng rộng vô biên Cõi nước Bồ-tát khắp mười phương

Bồ-tát thẳng đến Nhất thiết trí Siêng tu các môn tự tại lực Xuất sanh khắp vô lượng biển nguyện Cõi nước rộng lớn đều thành tựu

Tu những biển hạnh rộng vô biên Vào cảnh giới Phật cũng vô lượng Thanh tịnh mười phương các cõi nước Mỗi mỗi cõi trải vô lượng kiếp.

(Thế giới thành tựu, thứ 4)

Tu hành  Hoa Nghiêm là tu hành  các định và quán để đi vào tánh Không và như huyễn (như phẩm Thập Định, thứ 27), các trí thông  (Thập Thông, thứ 28), các nhẫn (Thập Nhẫn, thứ 29)… đó là sự tích tập trí huệ, và tu hành hạnh Bồ-tát theo Bồ-tát Phổ Hiền, đó là sự tích tập công đức. Càng lên cao, hai sự tích tập trí huệ và công đức càng hợp nhất.

Hai sự tích tập trí huệ và công đức đưa người tu đạo Bồ-tát vào thế giới Hoa Tạng Chân Không Diệu Hữu của Phật. Thế giới Hoa Tạng ấy thành tựu bằng trí huệ Chân Không và công đức Diệu Hữu của Phật.

Chư Phật cảnh giới vô lượng môn Tất cả chúng sanh chẳng vào được Phật tánh thanh tịnh như hư không Vì khắp thế gian khai chánh đạo. Mỗi mỗi chân lông của Như Lai

Đầy đủ công đức như biển cả Tất cả thế gian đều an vui Thọ Quang vương đây đã thấy được.

(Thế chủ Diệu Nghiêm, thứ 1)

 

Chân Không Diệu Hữu của thế giới Hoa Tạng sâu rộng và vi tế cho đến mức độ vi trần và khoảnh khắc (niệm).

Những sự trang nghiêm trong ba thời

Trong trái ngọc sáng đều hiển hiện

Thể tánh vô sanh, không thể nắm

Đây là Như Lai tự tại lực.

Tất cả trang nghiêm mặt đất này

Đều hiện thân Như Lai rộng lớn

Đấy cũng chẳng đến cũng chẳng đi

Phật nguyện lực xưa đều khiến thấy.

Trong mỗi vi trần mặt đất này

Tất cả Phật tử đang hành đạo

Đều thấy rõ mình được thọ ký

Tùy theo ý nguyện đều thanh tịnh.

(Hoa Tạng thế giới, thứ 5)

 

Để có thể tương ưng, thấy và thâm nhập được thế giới Hoa Tạng, hay thế giới Chân Không Diệu Hữu, hay Trí huệ  và Công đức Phật, tâm chúng  ta phải tương ưng và thâm nhập tánh Không và được trang nghiêm bằng công đức tương tự như Bồ-tát Phổ Hiền.

Tcác Phật pháp mà sanh ra Cũng từ nguyện lực của Như Lai Chân Như bình đẳng tạng hư không Pháp thân của ngài đã nghiêm tịnh. Trong chúng hội tất cả cõi Phật

Phổ Hiền ở khắp nơi trong đó Quang minh biển trí huệ công đức Chiếu khắp mười phương đều được thấy.

Vào trong tất cả trần pháp giới Thân ấy vô tận không sai khác Ví như hư không đều toàn khắp Diễn nói pháp Như Lai rộng lớn.

Quang minh của tất cả công đức Rộng lớn như mây lực vi diệu Du hành trong tất cả biển chúng sanh Nói công hạnh Phật pháp vô đẳng.

(Phổ Hiền tam muội, thứ 3)

 

Tâm sáng sạch của Bồ-tát được ví như vàng, càng lên những  địa cao thì vàng càng được tinh lọc thành tinh khiết. Điều này được nói trong phẩm Thập Địa thứTâm như vàng càng sáng sạch thì càng thấy thế giới nghiêm tịnh vốn là vàng ròng. Thế giới Hoa Tạng hay Chân Không Diệu Hữu của Phật được ví như vàng ròng, vàng tinh khiết nhất, thuần túy nhất, tinh ròng nhất. Do đó trong một hạt bụi vi trần đều đầy đặc vàng:

Mười phương cõi rộng lớn Ức kiếp siêng tu hành Đi trong Chánh biến tri Biển tất cả các pháp. Chỉ một thân bất hoại Thấy trong mọi vi trần Vô sanh cũng vô tướng Hiện khắp trong các cõi.

Mười phương vô lượng Phật Đều nhập một chân lông Đều riêng hiện thần thông Mắt trí xem thấy được.

(Như Lai hiện tướng, thứ 2)

Trong mỗi sát-na, mỗi khoảnh khắc, mỗi niệm đều đầy đặc vàng:

Mười phương những quốc độ

Vô lượng vô biên Phật

Đều ở trong mỗi niệm

Đều riêng hiện thần thông.

Các Bồ-tát đại trí

Thâm nhập vào biển pháp

Phật lực thường gia trì

Biết được phương tiện ấy.

Nếu người đã an trụ

Các hạnh nguyện Phổ Hiền

Thấy những cõi nước kia

Thần lực của chư Phật.

Nếu có người tin hiểu

Cho đến các đại nguyện

Đầy đủ trí huệ sâu

Thông đạt tất cả pháp.

Có thể nơi thân Phật

Mỗi mỗi quan sát được

Sắc thanh không chướng ngại

thấu các cảnh giới.

Có thể nơi thân Phật

An trụ cõi trí huệ

Mau vào Như Lai địa

Bao trùm khắp pháp giới.

(Như Lai hiện tướng, thứ 2)

 

Với sự tích tập trí huệ và công đức khá đủ, chúng ta bước vào thế giới Hoa Tạng vốn đã nghiêm  tịnh như vậy từ xưa nay, cũng  tức là bước vào thế  giới Chân Không Diệu Hữu của chư Phật.

Sự tích tập trí huệ và công đức của chúng ta thì quá nhỏ, nhưng  chúng  ta cần luôn luôn nhớ rằng sự tích tập ấy không phải là của riêng chúng ta, không phải là công phu của chúng ta. Trí huệ và công đức Phật đã có sẵn, đầy dẫy, bằng sự thực hành của mình, đến lúc nào đó chúng ta chạm vào nó để thấy tất cả là mình, là của mình. Bởi vì thế giới Chân Không Diệu Hữu đó đã có sẵn, đã là Quả vốn đã viên thành, cho nên sự tu hành dù đối với chúng ta là trên nhân, thì nhân đó luôn luôn ở trong Quả Phật.

Bước vào pháp  giới Hoa Nghiêm là nhờ sự chuyên cần tu hành, một ngày nào chúng  ta thấy ra hạt cát của mình vẫn luôn luôn nằm trong vô số cát rực rỡ của sông Hằng, thấy ra giọt nước đơn độc là cuộc đời mình luôn luôn và tự bao giờ vẫn nằm trong đại dương toàn khắp của chư Phật  ■

Văn Hoá Phật Giáo số 220

http://tapchivanhoaphatgiao.com/tac-gia/nguyen-the-dang/chan-khong-dieu-huu-trong-kinh-hoa-nghiem.html

 

Ngũ Trí Như Lai

NGUYỄN  THẾ  ĐĂNG |

ngu-tri-nhu-lai

Nếu pháp  giới là toàn thân Phật Tỳ-lô-giá- na, tại sao “có  những  sự khác biệt  như khổ vui, tốt xấu, thọ ít hưởng  nhiều, tất cả nghiệp  và báo?”. Đây là câu hỏi Đức Văn-thù hỏi thay cho chúng  sanh chúng ta trong chương Bồ-tát vấn minh, thứ 10.

Bồ-tát Giác Thủ trả lời bằng kệ:

Ctheo nghiệp đã tạo
Thọ quả báo như vậy
Đều không có tác giả
Đây là lời chư Phật.
Như mặt gương sáng sạch
Tùy theo cảnh đối tượng
Hiện bóng sai khác nhau
Tánh nghiệp cũng như vậy.
Như trên ruộng gieo giống
Chúng đều chẳng biết nhau
Tự nhiên mọc lên cây
T
ánh nghiệp cũng như vậy.
Như nhà ảo thuật giỏi
tại ngã tư đường
Hiện ra
những sắc tướng
Tánh nghiệp cũng như vậy.
Như máy móc người gỗ
Hay vang ra các tiếng
Nó không ngã, ngã sở
T
ánh nghiệp cũng như vậy…

Bồ-tát Văn-thù lại hỏi: “Chỗ giác ngộ của Như Lai chỉ là một pháp duy nhất, sao lại bảo là có vô lượng pháp, hiện vô lượng cõi, dạy vô lượng chúng, diễn vô lượng âm, hiện vô lượng thân, hiển thị vô biên các thứ cảnh giới. Nhưng trong  pháp  tánh, các tướng  sai biệt này đều bất khả đắc”.

Bồ-tát Đức Thủ trả lời: Nghĩa của Phật tử nói Rất sâu khó rõ được Người trí biết nghĩa này

Thường chứa công đức Phật. Như đất chỉ một tánh Mọi loài ở riêng chỗ

Đất không nghĩ đồng khác Pháp chư Phật như vậy. Cũng như một biển lớn Ngàn vạn làn sóng khởi Nước biển vẫn duy nhất Pháp chư Phật như vậy… Mặt trời không mây che

Chiếu sáng khắp mười phương Quang minh không sai khác Pháp chư Phật như vậy…

Ví như đại Phạm vương Ứng hiện khắp đại thiên Thân ngài vẫn không khác Pháp chư Phật như vậy.

 

Qua những  đoạn  kệ trên, chúng  ta thấy tất  cả là một Phật bổn nguyên Tỳ-lô-giá-na, không sanh không diệt, không đến không đi, không đoạn không thường, không một không khác, mà tùy theo tâm thức nhiễm ô nghiệp báo thấy có sai khác, đến đi, sanh diệt… thành thế giới chúng sanh của mình.

Tất cả chỉ là “một vị”, một pháp thân, một Tâm, một Trí Huệ, từ xưa đến nay vẫn như vậy:

Lại như nước một vị Nhân đồ đựng có khác Phật phước điền vẫn một

Do tâm người thành khác… Thưa ngài, Pháp thường vậy Pháp Pháp vương duy nhất Tất cả chư Như Lai

 

 

 

Một đạo mà giải thoát. Thân của tất cả Phật Chỉ là một Pháp thân Một Tâm, một Trí Huệ Lực, Vô úy cũng vậy.

 

Chỉ có người tâm ý đã thanh tịnh mới thấy được cái Thanh Tịnh duy nhất và vốn toàn thiện, viên mãn này:

Tất cả các cõi Phật Trang nghiêm đều viên mãn Tùy chúng sanh sai khác Thấy chẳng đồng như vậy. Cõi Phật cùng thân Phật Chúng hội và ngôn thuyết Các Phật pháp như vậy

Chúng sanh chẳng thấy được. Tâm ý đã thanh tịnh

Hạnh nguyện đều đầy đủ Người sáng suốt như vậy Mới có thể thấy được.

 

Cái thấy của chúng sanh, các kinh nghiệm của mắt tai mũi lưỡi thân ý của chúng sanh là cái thấy, kinh nghiệm bị chia cắt nên sai lầm. Sự chia cắt căn bản là là sự ngăn cách giữa một chủ thể (năng) phân biệt hư vọng nhìn thấy những đối tượng (sở) có ra do tâm thức phân biệt hư vọng. Khi biết các căn là vô tự tánh, là tánh Không, thì đó là pháp nhãn thanh tịnh: chỉ một tánh Không thông suốt tất cả mọi pháp. Nếu thấy được bản tánh sâu xa của các giác quan là pháp tánh vô tự tánh, vô sanh, thì thấy được cái Chân thật. Bồ-tát Giác Thủ nói:

Mắt, tai, mũi, lưỡi, thân

Tâm ý, sáu tình căn

Do đây thường lưu chuyển Nhưng vẫn không năng chuyển. Pháp tánh vốn vô sanh

Thị hiện mà có sanh

Trong đây không năng hiện Cũng không vật sở hiện. Mắt, tai, mũi, lưỡi, thân

Tâm ý, sáu tình căn Tất cả rỗng, vô tánh Vọng phân biệt mà có. Cứ đúng lý quan sát Tất cả đều vô tánh

Pháp nhãn chẳng nghĩ bàn

Đấy là thấy chân thật.

 

Trở lại cội nguồn chân thật của các giác quan là pháp tánh vô sanh, vô tự tánh, bấy giờ thấy “thật tướng của các pháp” là Chân Như, là Như Lai tạng, là Phật tánh. Thế nên, kinh Lăng Nghiêm nói tánh thấy, tánh nghe, tánh tri giác… là Phật tánh hay tánh giác ứng hiện nơi mỗi căn:

 

Xoay nghe thoát khỏi tiếng
Giải
thoát đâu có danh
Một căn đã về nguồn
S
áu căn thành giải thoát.
Sáu căn cũng như thế
V
ốn y một Tinh Minh
Phân thành sáu hòa hiệp
Một chỗ đã về nghỉ
S
áu dụng đều chẳng thành
Một niệm trần cấu tiêu
Thành Viên Minh tịnh diệu
Còn trần là hữu học
S
áng tột tức Như Lai.

 

Khi đạt đến cội nguồn Chân Không thì tất cả là Diệu Hữu. Khi tâm thanh  tịnh, nghĩa là đạt đến cội nguồn tánh  Không của nó, thì tất  cả các pháp, tánh  tướng đều thanh  tịnh. Kinh Hoa Nghiêm hay lấy ví dụ là tấm gương, viên ngọc trong  suốt, lưới trời Đế-thích… để chỉ tâm. Khi kinh nghiệm được cội nguồn của các bóng trong  gương  chính là gương, khi tấm gương  tâm đã trong sáng thanh  tịnh, thì các bóng  cũng trong sáng thanh tịnh.

Duy thức, Không tông, Thiền tông, Mật giáo cũng cùng quan điểm và cách thực hành tương tự: đi trở lại nguồn gốc hay bản tánh của thế giới bên ngoài và thế giới bên trong. Nguồn gốc hay bản tánh  ấy là các vị Phật bổn nguyên, các vị ấy vốn là tánh Không, quang minh,  giải thoát  và giác  ngộ  bổn  nguyên,  là Chân Không Diệu Hữu bổn nguyên.

Theo hệ thống Mật giáo thì:

Sắc uẩn, thủy đại, phiền não là sân, có bản tánh là Bất Động Phật hay A-súc-bệ Phật, Đại viên cảnh trí hay Kim cương trí.
Thọ uẩn, địa đại, phiền não là kiêu căng, có bản tánh là Bảo Sanh Phật, Bình đẳng tánh trí.
Tưởng uẩn, hỏa đại, phiền não là tham, có bản tánh là A-di-đà Phật, Diệu quan sát trí.
Hành uẩn, phong  đại, phiền  não là đố kỵ, có bản tánh là Bất Không Thành Tựu Phật, Thành sở tác trí.

Thức uẩn, không đại, phiền  não là si, có bản tánh là Tỳ-lô-giá-na Phật, Pháp giới thể tánh trí, là nền tảng của bốn trí trước và khiến bốn trí trên là một.

Mật giáo gọi là đi vào mạn-đà-la  Ngũ Trí Như Lai, tức là nhập Pháp giới. Duy thức gọi là chuyển tám thức thành  bốn trí, đưa thức trở về bản tánh của chúng  là trí. Do chuyển các căn thành vô lậu, các thức, các trần thành  thanh  tịnh  mà có quốc  độ  thanh  tịnh. Thiền tông, mà đại diện là Lục tổ Huệ Năng, nói là “hiểu thấu ba thân, bốn trí” (Phẩm Cơ Duyên).

Tỳ-lô-giá-na xuất sanh Ngũ Trí Như Lai, là nền tảng thanh tịnh của các căn. Nền tảng của căn, trần, thức là Phật Tỳ-lô-giá-na.

Ở kinh Hoa Nghiêm, đi đến mức rốt ráo của sự vô ngại, tự do, giải thoát, nên sắc vô ngại với sắc, với thanh hương… với mắt tai mũi lưỡi… Như Bồ-tát Quan Thế Âm ngàn mắt ngàn tay, mỗi taycó một con mắt. Trong chương Ly thế gian, thứ 38, Bồ- tát có mười loại thân, mười chân, mười tay, mười đầu, mười mắt, mười tai, mười mũi…

Sự viên dung của các giác quan, các trần, các thức, sự vô ngại rốt ráo của Phật được nói đến trong chương Phật bất tư nghì pháp, thứ 33:

“Tất cả chư Phật hay dùng nhãn xứ làm nhĩ xứ Phật sự, hay dùng nhĩ xứ làm tỷ xứ Phật sự, hay dùng tỷ xứ làm thiệt  xứ Phật sự, hay dùng  thiệt  xứ làm thân  xứ Phật sự, hay dùng thân xứ làm ý xứ Phật sự, hay dùng ý xứ trong tất cả thế giới trụ thế xuất thế các thứ cảnh giới, trong mỗi mỗi cảnh giới hay làm vô lượng Phật sự rộng lớn. Đây là pháp tự tại thứ tám”.

Trở lại với bản tánh Không, quang minh, vốn sẵn đủ là giải thoát khỏi thế giới “biển nghiệp” để thấy và sống thế giới “biển công đức và trí huệ” vô lượng của Phật:

Nếu người đã an trụ
C
ác hạnh nguyện Phổ Hiền Thấy những quốc độ kia Thần lực của chư Phật.
Nếu người có tin hiểu Cho đến các đại nguyện Đầy đủ trí huệ sâu Thông đạt tất cả pháp Có thể nơi thân Phật Mỗi mỗi quan sát được
S
ắc, thanh không chướng ngại
thấu được các cảnh. Có thể nơi thân Phật
A
n trụ cảnh trí huệ Mau vào địa Như Lai Trùm khắp cả pháp giới. Số vi trần Phật sát Những quốc độ như vậy
Hay
khiến trong một niệm
Hiện
trong mỗi vi trần. Tất cả những quốc độ Cho đến sự thần thông Đều hiện trong một cõi Lực Bồ-tát như vậy.

(Như Lai hiện tướng, thứ 2)

 

Căn, trần, thức khi ở trong biển pháp giới thì vô ngại và vô lượng vì đây là biển quả của Phật Tỳ-lô-giá-na. Để đi vào pháp  giới vô ngại ấy, người ta phải thực hành hạnh Phổ Hiền:

Thường hành hạnh Phổ Hiền
Rộng độ các quần sanh
Thân nghiệp không chướng ngại
Ngữ
nghiệp đều thanh tịnh
Ý
hành cũng thanh tịnh
Ba đời
đều vậy cả
Bồ-tát tu như vậy
Rốt ráo
đạo Phổ Hiền Xuất sanh trí thanh tịnh Chiếu khắp cả pháp giới… Vào sâu các thế giới
Một thân vô lượng cõi
Một cõi vô lượng thân
Ba đời
những Phật pháp Từ nơi pháp giới sanh Đầy khắp Như Lai địa. Niệm thanh tịnh vô ngại Huệ vô biên vô ngại… Tạng trí huệ vô tận
T
ất cả đều được biết Xuất sanh mắt vô ngại Tai, mũi, thân vô ngại Lưỡi rộng dài vô ngại
Hay
khiến chúng hoan hỷ.

(Phổ Hiền hạnh, thứ 36)

 

Hạnh Phổ Hiền không ra ngoài biển pháp giới hay biển quả của Phật Tỳ-lô-giá-na. Thế nên, khi thực hành hạnh  Phổ Hiền, chúng  ta cần tin chắc là mình đang làm trên và trong biển quả vốn đã viên thành của Phật. Như thế dù sự vô ngại của pháp giới có rợn ngợp đến đâu chăng nữa cũng có được sự yên tâm, không mất kiên trì tu tập.

Mục tiêu của người tu hành là càng lúc càng nhận ra thế giới mình đang sống trong đó chính là pháp giới vô ngại và vô lượng, nơi Phật vốn đầy khắp, đồng nhất với tất cả vũ trụ và chúng sanh trong từng vi trần, trong từng khoảnh khắc. Tất cả những gì chúng ta thấy nghe hay biết, trong thật tướng của chúng, đều là Phật, bởi vì tất cả các giác quan, các đối tượng của giác quan, đều có nguồn  gốc, nền tảng là Phật bổn nguyên Ngũ Trí Như Lai.

Vì đang sống trong biển Phật quả như vậy, nên chỉ một hồi hướng cũng liền đưa chúng ta bình đẳng với tất cả pháp giới:

“Bồ-tát lại nguyện do căn lành hồi hướng này khiến tôi được phước đức bình đẳng, trí huệ bình đẳng, lực bình đẳng, vô úy bình đẳng, thanh  tịnh bình đẳng… Tất cả các pháp  trên đều được tròn đủ. Tôi được như thế nào, nguyện  tất cả chúng  sanh cũng đồng  được như tôi…

“Như pháp giới một tánh, thiện căn hồi hướng cũng như vậy, đồng một trí tánh với tất cả chúng sanh. Như pháp giới tự tánh thanh tịnh, thiện căn hồi hướng cũng như vậy, làm cho chúng sanh được rốt ráo thanh tịnh. Như pháp  giới tùy thuận,  thiện căn hồi hướng  cũng như vậy, làm cho tất cả chúng sanh đều tùy thuận hạnh nguyện Phổ Hiền. Như pháp giới trang nghiêm, thiện căn hồi hướng  cũng  như vậy, làm cho tất  cả chúng sanh dùng hạnh Phổ Hiền mà trang nghiêm…” (Thập Hồi hướng, thứ 25).

Khi đã được đồng  với pháp  giới và chúng  sanh ở mức độ nào, chúng ta bắt đầu thấu hiểu sự đồng nhất rốt ráo của pháp giới Phật. Chính sự đồng nhất rốt ráo này hiển bày cái dụng vô ngại của căn, trần, thức đang hiện hành của chúng ta:

trong nhãn căn nhập chánh định
Nơi
trong sắc trần từ định xuất
Thị
hiện tánh sắc bất tư nghị
T
ất cả trời người chẳng biết được.
Ở trong sắc trần nhập chánh định
Nơi nhãn xuất định tâm chẳng loạn
Nói nhãn vô sanh và vô khởi
T
ánh Không, tịch diệt, và vô tác.
trong nhĩ căn nhập chánh định
Nơi trong thanh trần từ định xuất
Phân biệt tất cả tiếng, ngữ ngôn
Chư
thiên, người đời chẳng biết được.
Ở trong thanh trần nhập chánh định
Nơi nhĩ xuất định tâm chẳng loạn
Nói
nhĩ vô sanh và vô khởi
T
ánh Không, tịch diệt, và vô tác…

(Hiển Thủ, thứ 12)

 

Cho đến các đại địa, thủy, hỏa, phong, không… tất cả đều xuất nhập  vô ngại, như chính pháp  giới sự sự vô ngại:

Trong một vi trần nhập chánh định
T
rong tất cả trần từ định xuất

Như mặt nhật nguyệt trên hư không Bóng tượng cùng khắp cả mười phương Trong nước ao hồ đầm chậu chén

Sông ngòi biển lớn đều hiện cả… Như nơi nước trong, bóng vũ khí Các loại sai khác không xen tạp Đao kiếm cung tên rất nhiều thứ Mão giáp xe cộ chẳng phải một Tùy kia bao nhiêu tướng sai khác Nước trong hiện rõ tất cả bóng

Nhưng nước vốn tự không phân biệt.

(Hiền Thủ, thứ 2)

 

Khi đạt đến cội nguồn  hay bản tánh của mọi sự và cũng là của tâm chúng ta là Phật Tỳ-lô-giá-na hay pháp giới thể tánh trí, thì các đại đất, nước, lửa, gió, không, thức, các căn mắt tai mũi lưỡi thân ý, sắc thanh hương vị xúc pháp…  tất cả đều  là sự biểu lộ, hiện bày của Phật Tỳ-lô-giá-na, đều thanh  tịnh, giải thoát  và trang nghiêm không thể nghĩ bàn. Tất cả các đại, các căn, các trần, các thức đều là Phật.

Trong tất cả quốc độ
K
hắp diễn tiếng vi diệu
C
a ngợi công đức Phật Pháp giới đều đầy khắp. Phật dùng pháp làm thân Thanh tịnh như hư không Hiện ra những sắc tướng Đều gồm trong pháp tánh Nếu có người tin mừng

Và được Phật nhiếp thọ Nên biết người như vậy Sanh trí huệ biết Phật. Những người trí kém ít Không biết được pháp này Người mắt huệ thanh tịnh Thấy tất cả rõ ràng

Trong tất cả sự vật
Pháp
môn nhiều vô biên
Thành tựu Nhất thiết trí
Nhập vào biển pháp sâu
An trụ quốc độ Phật
Hiện
nơi tất cả chỗ
K
hông đến cũng không đi Pháp chư Phật như vậy. Tất cả biển chúng sanh Thân Phật hiện như bóng Tùy họ hiểu sai khác

Đều được thấy Đạo sư. Trong tất cả chân lông Mỗi mỗi hiện thần thông Tu hạnh nguyện Phổ Hiền

Người thanh tịnh được thấy. Phật dùng mỗi mỗi thân Chốn chốn đều dạy pháp Khắp cùng toàn pháp giới Nghĩ bàn chẳng thể đến.

(Như Lai hiện tướng, thứ 2)

 

Tất cả đều là Phật pháp, đều là quang minh, khi các căn và các thức đã thanh tịnh:

“Tôi sẽ khắp vì tất cả thế gian mà thực hành hạnh Bồ-tát, làm quang  minh thanh  tịnh của tất cả pháp, chiếu sáng tất cả Phật pháp. Lúc phát  tâm này quyết định không nghi. Lại nghĩ rằng tôi sẽ biết tất cả pháp đều là Phật pháp, tùy tâm chúng  sanh mà vì họ diễn thuyết  đều  khiến khai ngộ. Lúc phát  tâm  này quyết định không nghi” (Ly thế gian, thứ 38).

 

Phát tâm và thực hành hạnh Bồ-tát như vậy là sống trong biển quả, và dần dần thể nghiệm pháp giới biển quả ấy bằng  các căn và các thức thanh  tịnh. Các căn và các thức vốn thanh  tịnh vì chúng là sự biểu lộ của Ngũ Trí Như Lai. Do đó, sự tu hành được chỉ dạy trong kinh Hoa Nghiêm là sự tu hành trong Quả, hay còn gọi là Quả thừa.■

Văn Hoá Phật Giáo số Xuân 2015 218-219

http://tapchivanhoaphatgiao.com/tac-gia/nguyen-the-dang/ngu-tri-nhu-lai.html

Advertisements

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất /  Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Đăng xuất /  Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất /  Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất /  Thay đổi )

Connecting to %s

%d bloggers like this: